Lidhje


BEJRUTI NË FLAKË: Izraeli rrafshon ndërtesën gjigande në qendër të kryeqytetit

 

Avionët luftarakë izraelitë goditën qendrën e Bejrutit në orët e para të së mërkurës (sipas orës lokale), duke shkatërruar ndërtesa banimi në një nga sulmet ajrore më të fuqishme ndaj kryeqytetit libanez në dekada, një zgjerim i luftës SHBA-Izrael kundër Iranit.

 

Një ditë pasi Izraeli vrau shefin e fuqishëm të sigurisë së Iranit, Ali Larijani, në atentatin më të lartë që nga dita e parë e luftës, Irani u kundërpërgjigj duke lëshuar raketa me shumë koka luftarake drejt Izraelit, të cilat, sipas autoriteteve izraelite, vranë dy persona pranë Tel Avivit.

 

Irani deklaroi se vrasja e Larijanit dhe zyrtarëve të tjerë nuk do të pengojë operacionet e tij. Ministri i Jashtëm Abbas Araqchi tha se Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli nuk e kanë kuptuar se Republika Islamike është një sistem politik i fortë që nuk varet nga një individ i vetëm.

 

Gati tre javë pas nisjes së konfliktit, ka shumë pak shenja për ulje të tensioneve. Ndërprerja e paprecedentë e furnizimeve globale me energji ka rritur presionin politik mbi presidentin amerikan Donald Trump. Çmimet e naftës dizel në SHBA kaluan mbi 5 dollarë për gallon të mërkurën për herë të parë që nga kriza inflacioniste e vitit 2022.

 

Izraeli ka intensifikuar sulmet në Liban dhe ka nisur një ofensivë tokësore në jug në ndjekje të Hezbollahut të mbështetur nga Irani, i cili ka qëlluar përtej kufirit në solidaritet me Teheranin.

 

Udhëheqësi i ri suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei, ka refuzuar propozimet e ndërmjetësuara nga vende të treta për uljen e tensioneve, duke deklaruar se SHBA dhe Izraeli duhet fillimisht “të gjunjëzohen”, sipas një zyrtari të lartë iranian që kërkoi të mbetet anonim.

 

Sulmet më të rënda në qendër të Bejrutit prej dekadash

 

Në lagjen Bachoura në qendër të Bejrutit, Izraeli paralajmëroi banorët të largoheshin nga një ndërtesë, të cilën më pas e rrafshoi plotësisht. Video të verifikuara nga Reuters tregojnë strukturën duke u kthyer në pluhur pas goditjes në agim. Më vonë, zjarrfikësit u ngjitën mbi një grumbull të madh rrënojash ende në tym.

 

Nuk pati paralajmërim për sulmet që goditën ndërtesa banimi në dy zona të tjera qendrore, duke vrarë të paktën 10 persona, sipas autoriteteve libaneze. Tym i dendur dilte nga ballkonet e një ndërtese, ndërsa banorët pastronin mbetjet në rrugë, mes makinave të shkatërruara.

 

Ndërsa Izraeli ka goditur prej ditësh periferitë jugore të Bejrutit të kontrolluara nga Hezbollah, sulmet e fundit janë ndër më të rëndat që kanë goditur qendrën e kryeqytetit në dekada.

 

Brenda Izraelit, një raketë iraniane hapi një krater në një zonë banimi në Holon, në jug të Tel Avivit, duke i vënë flakën makinave.

 

“Kishte alarm, u futëm në strehë, dëgjuam një shpërthim të çmendur,” tha banorja Leah Palteal për Reuters. “Kur na lejuan të dilnim… pamë zjarr, zbritëm poshtë dhe pamë që gjithçka ishte shkatërruar.”

 

Izraeli ka nisur gjithashtu një ofensivë tokësore në jug të Libanit. Ai pranoi të mërkurën se trupat e tij kishin qëlluar gabimisht me tank drejt një baze të OKB-së një javë pas nisjes së luftës, duke plagosur tre paqeruajtës nga Gana.

 

Viktima në rritje në të gjithë rajonin

 

Autoritetet libaneze thonë se rreth 900 persona janë vrarë dhe 800,000 janë detyruar të largohen nga shtëpitë e tyre. Një organizatë iraniane për të drejtat e njeriut, HRANA, raportoi se mbi 3,000 persona janë vrarë në Iran që nga nisja e sulmeve SHBA-Izrael në fund të shkurtit.

 

Sulmet iraniane kanë shkaktuar viktima edhe në Irak dhe në vendet e Gjirit, ndërsa 14 persona janë vrarë në Izrael.

 

Izraeli dhe SHBA thonë se qëllimi i luftës është të pengojnë Iranin të projektojë forcë përtej kufijve të tij dhe të shkatërrojnë programet e tij bërthamore dhe raketore.

 

Ata u kanë bërë thirrje edhe iranianëve të ngrihen kundër regjimit, vetëm pak javë pasi autoritetet shtypën protesta masive antiqeveritare. Megjithatë, nuk ka shenja të një opozite të organizuar brenda Iranit që nga fillimi i bombardimeve.

 

Forcat Mbrojtëse të Izraelit thanë se kanë goditur objektiva në Teheran, përfshirë selinë e njësisë së sigurisë së Gardës Revolucionare dhe një qendër mirëmbajtjeje të lidhur me forcat e sigurisë së brendshme.

 

Irani i tha agjencisë bërthamore të OKB-së se një predhë goditi një zonë pranë centralit bërthamor Bushehr, pa shkaktuar dëme apo viktima. Kreu i IAEA, Rafael Grossi, bëri thirrje për përmbajtje maksimale.

 

Ushtria amerikane njoftoi se kishte goditur objektiva përgjatë bregdetit iranian pranë Ngushticës së Hormuzit me bomba të fuqishme “bunker-buster”, duke argumentuar se raketat iraniane kundër anijeve përbënin kërcënim për lundrimin ndërkombëtar.

 

Ngushtica, përmes së cilës kalon rreth një e pesta e furnizimeve globale me naftë dhe gaz të lëngshëm, mbetet kryesisht e bllokuar, ndërsa Irani kërcënon të sulmojë cisternat e lidhura me SHBA dhe Izraelin. Çmimet e naftës kanë pësuar rritje të fortë./ Reuters


ZJARR në aeroplanmbajtësen më të madhe në botë: qindra marinarë të lënduar, USS Ford detyrohet të tërhiqet nga lufta!

 

Aeroplanmbajtësja amerikane Gerald R. Ford, e dislokuar në operacione kundër Iranit, pritet të tërhiqet përkohësisht në port pas një zjarri në bord, thanë zyrtarë amerikanë të martën, në ditën e 18-të të luftës me Teheranin.

 

Anija, më e reja e flotës amerikane dhe më e madhja në botë, ndodhet aktualisht në Detin e Kuq. Sipas zyrtarëve, ajo pritet të drejtohet përkohësisht drejt Gjirit të Soudës në ishullin grek të Kretës.

 

Luftanija ka qenë në dislokim për nëntë muaj, duke marrë pjesë edhe në operacione kundër Venezuelës në Karaibe përpara se të mbërrinte në Lindjen e Mesme. Kohëzgjatja e këtij dislokimi ka ngritur pikëpyetje mbi moralin e ekuipazhit dhe gatishmërinë e anijes.

 

Zyrtarët, që folën në kushte anonimiteti, nuk dhanë detaje se sa kohë pritet të qëndrojë Ford në Kretë.

 

Sipas njërit prej tyre, rreth 200 marinarë u trajtuan për probleme nga tymi, pasi zjarri shpërtheu në zonën kryesore të lavanderisë së anijes. Zjarri zgjati disa orë derisa u vu nën kontroll dhe dëmtoi rreth 100 vende fjetjeje në bord.


Irani shpërthen në arrestime: rrjet i dyshuar spiunësh për SHBA nën goditje!

 

Ministria e Inteligjencës e Iranit thotë se ka shkatërruar dhjetëra “qeliza pro-monarkiste” të opozitës dhe ka arrestuar katër spiunë të dyshuar që punonin për Shtetet e Bashkuara në një operacion sigurie mbarëkombëtar, raportoi agjencia e lajmeve Tasnim.

 

Ministria tha se 111 persona u identifikuan dhe u arrestuan në 26 provinca gjatë natës, duke shtuar se një numër “i konsiderueshëm” armësh u sekuestruan nga të arrestuarit.

 

“Për më tepër, katër spiunë të regjimit amerikan dhe agjencive bashkëpunuese të tij u identifikuan dhe u arrestuan në provincat e Hamedanit dhe Azerbajxhanit Perëndimor”, tha ajo.

 

“Këta spiunë tradhtarë i dhanë armikut informacione në lidhje me vendndodhjet e selive, pajisjeve dhe vendosjen e forcave të sigurisë.”


Birn: Traktati i Taksave i OKB - një mekanizëm për të luftuar pabarazinë globale

 

Shtatë organizata ndërkombëtare në mbrojtje të të drejtave të njeriut i bënë thirrje vendeve anëtare të Kombeve të Bashkuara të mbështesin Traktatin e Taksave, që synon barazinë ekonomike globale dhe përmbushjen e të drejtave të njeriut.

 

Deklarata është nënshkruar nga Amnesty International, Qendra për të Drejta Sociale dhe Ekonomike, organizata Dejusticia, Iniciativa Globale për të Drejtat Ekonomike, Sociale dhe Kulturore, Human Rights Watch, Iniciativa për të Drejtat Njerëzore dhe Politikat Fiskale dhe Rrjeti i Drejtësisë së Taksave.

 

Sipas deklaratës, rreth 500 bilionë dollarë humbasin çdo vit në rang global për shkak të abuzimeve me taksat. Konventa e Taksave të Kombeve të Bashkuara mund të ndihmojë në gjenerimin e të ardhurave qeveritare, duke shmanguar evazionin fiskal, duke parandaluar kompanitë nga përfitimet e padrejta, dhe duke i dhënë të drejtën qeverive të taksojnë kompanitë, fitimi i të cilave nuk deklarohet.

 

“Rregullimi i sistemit aktual të taksave është kritik për të siguruar mbështetjen universale për të drejtat e njeriut,” theksojnë shtatë organizatat.

 

“Vendet anëtare të Kombeve të Bashkuara duhet të punojnë për të përshtatur Konventën e Taksës së Kombeve të Bashkuara me të drejtat ndërkombëtare të njeriut në mënyrë që të arrihen objektivat e zhvillimit të qëndrueshëm,” shton më tej deklarata.

 

Kërkime në vende të ndryshme kanë treguar se sistemi global i taksave përcakton aftësinë e qeverive për të financuar në mbrojtjen e të drejtave të njeriut. Gati gjysma e popullsisë botërore jeton në varfëri me më pak se 6.85 dollarë në ditë dhe nuk kanë gjithashtu akses në sigurime shoqërore apo shërbime bazë shëndetësore.

 

“Sistemi aktual global i vjetërsuar i taksave po nxit një përqëndrim ekstrem të pasurisë, që nga ana tjetër po u privon qeverive fonde të cilat mund të ishin përdorur për të promovuar të drejtat shëndetësore, arsimore dhe sigurinë sociale,” deklaroi Sarah Saadoun, këshilluese e lartë mbi pabarazinë ekonomike pranë Human Rights Watch.

 

Negociatat për Traktatin e parë të Taksave të Kombeve të Bashkuara filluan në vitin 2025, teksa drafti i parë pritet të dorëzohet nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara në vitin 2027. SHBA u tërhoq në raundin e parë të negociatave, por dhjetra shtete të Bashkimit Europian janë përfshirë në mënyrë aktive në këto negociata./Reporter.al


Irani nuk tërhiqet nga qëndrimi bërthamor - Paralajmëron ristrukturim radikal në Hormuz dhe përplasje të reja me SHBA-në

 

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araqchi, deklaroi se qëndrimi i Iranit kundër zhvillimit të armëve bërthamore nuk pritet të ndryshojë ndjeshëm, pavarësisht zhvillimeve të fundit politike dhe ushtarake. Ai theksoi se udhëheqësi i ri suprem, Mojtaba Khamenei, ende nuk ka shprehur publikisht qëndrimin e tij mbi këtë çështje. Kujtohet se ish-udhëheqësi suprem, Ajatollah Ali Khamenei, i vrarë në fillim të luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, kishte nxjerrë një fetva në fillim të viteve 2000 kundër armëve të shkatërrimit në masë.

 

Araqchi nënvizoi se fetvat varen nga juristi islam që i shpall dhe se ai vetë nuk mund të vlerësojë ende qëndrimet juridike apo politike të udhëheqësit të ri. Ndërkohë, vendet perëndimore, përfshirë SHBA dhe Izraelin, vazhdojnë prej vitesh të akuzojnë Iranin për ambicie bërthamore, ndërsa Teherani këmbëngul se programi i tij është vetëm për qëllime civile.

 

Një element kyç i deklaratave të Araqchi-t lidhet me Ngushticën e Hormuzit. Ai sugjeroi se pas përfundimit të luftës, vendet e Gjirit duhet të hartojnë një protokoll të ri për këtë korridor strategjik, në mënyrë që kalimi i anijeve të bëhet sipas kushteve që përputhen me interesat e Iranit dhe rajonit. Aktualisht, Irani ka bllokuar këtë rrugë jetike energjetike — përmes së cilës kalon rreth një e pesta e naftës dhe gazit të lëngshëm në botë — duke deklaruar se nuk do të lejojë që asnjë sasi energjie të arrijë në SHBA, Izrael apo aleatët e tyre. Edhe drejtues të parlamentit iranian kanë paralajmëruar se situata në Hormuz nuk do të rikthehet më në gjendjen para luftës.

 

Nga ana tjetër, SHBA po përpiqet të krijojë një koalicion detar për të shoqëruar anijet në këtë ngushticë, por shumica e aleatëve të NATO-s kanë hezituar të përfshihen në operacione ushtarake kundër Iranit. Franca, për shembull, ka deklaruar se do të shqyrtonte një koalicion të tillë vetëm pas një armëpushimi dhe negociatash me Teheranin.

 

Sa i përket përfundimit të luftës, Araqchi u shpreh se kjo mund të ndodhë vetëm nëse konflikti mbyllet përfundimisht në gjithë rajonin dhe nëse Irani merr kompensim për dëmet e pësuara.

 

Në lidhje me sulmet iraniane në rajonin e Gjirit, të cilat kanë prekur edhe zona civile apo komerciale, ministri iranian argumentoi se kjo ka ndodhur sepse forcat amerikane janë zhvendosur pranë zonave urbane. Sipas tij, objektivat kanë qenë vetëm pozicionet dhe objektet e lidhura me SHBA-në, por prania e tyre pranë qyteteve ka bërë që pasojat të prekin edhe zona civile.

 

Araqchi pranoi se vendet e rajonit janë të shqetësuara dhe se qytetarët e tyre janë prekur nga këto sulme, por theksoi se përgjegjësia kryesore bie mbi SHBA-në, të cilën e akuzoi se e nisi luftën më 28 shkurt.

XS
SM
MD
LG